Bireysel girişimci statüsü (Azerbaycan’da fərdi sahibkar, Türkiye’deki şahıs şirketinin karşılığı), Azerbaycan’da kendi işinizi yapmanın en basit yoludur. Yabancılar için burada önceden bilinmesi gereken tek bir temel şart var; hem taşınmayı hem de işi doğru planlamak için bunu baştan hesaba katmak gerekir.
Kısa cevap: Evet, yabancılar Azerbaycan’da bireysel girişimci (şahıs şirketi) olarak kayıt yaptırabilir, ancak bunun için geçici ya da daimi oturma izni gerekir: vergi kaydında yabancılar ve vatansız kişiler, Devlet Göç Servisi’nin verdiği oturma izni kartını ya da mülteci belgesini sunar. Kaydın kendisi hızlıdır: çevrimiçi başvuruda hemen, kâğıt başvuruda 1 gün içinde tamamlanır.
Yabancının şahıs şirketi açması için oturma izni gerekir mi?
Evet. Azerbaycan’da bireysel girişimci, ticari faaliyet yürütmek için vergi kaydı yapılmış gerçek kişidir. Devlet Vergi Servisi, gerçek kişilerin kaydı için istenen belgeler listesinde kimlik belgesini şöyle belirtir: Azerbaycan vatandaşları için kimlik kartı; yabancılar ve vatansız kişiler için Devlet Göç Servisi’nin verdiği geçici veya daimi oturma izni kartı ya da mülteci belgesi. Oturma izni olmadan yabancı pasaport bu listede yer almıyor.
Vergi kaydının ticari faaliyete başlamadan önce yapılması gerekir.
Yabancı, şahıs şirketi için oturma iznini nasıl alır?
Oturma iznini Devlet Göç Servisi, Göç Kanunu’nda (Miqrasiya Məcəlləsi) sayılan gerekçelerden birine dayanarak verir. Gayrimenkul sahibi olmak ya da iş kurma planı kendiliğinden oturma izni sağlamaz — bunlar başvuru gerekçesidir, kararı Devlet Göç Servisi verir.
| Geçici oturma izni gerekçesi (seçme) | Bilinmesi gerekenler |
|---|---|
| Çalışma izniyle çalışmak | Oturma izni, alınan çalışma iznine dayanarak düzenlenir |
| Azerbaycan’da şirket yönetmek | Azerbaycan’da kurulmuş bir tüzel kişinin yöneticisi için — ödenmiş sermayesi Ekonomi Bakanlığının belirlediği tutardan az değilse; ayrıca yabancı bir tüzel kişinin şube veya temsilciliğinin yöneticisi ya da yönetici yardımcısı için |
| Ticari faaliyet | Bir yıllık ikametten sonra başvuruda, vergi idaresinden son bir yıla ait ciro belgesi istenir |
| Aile ve diğer gerekçeler | Azerbaycan vatandaşıyla akrabalık, yatırım, gayrimenkul ve Devlet Göç Servisi listesindeki diğer gerekçeler |
Gerekçelerin ayrıntıları için rehberimize göz atın: Azerbaycan Oturma İzni Nasıl Alınır? (2026)
Oturma izni alındıktan sonra kayıt nasıl yapılır?
Oturma izni elinizdeyse kaydın kendisi çok kısa sürer. Başvuru, vergi servisinin İnternet Vergi İdaresi portalı üzerinden ASAN İmza, başka bir elektronik imza ya da SİMA mobil imzasıyla yapılabilir — bu durumda kayıt hemen gerçekleşir. Kâğıt başvuruda kayıt 1 gün içinde tamamlanır. Başvuruyu noter onaylı vekaletnameye sahip bir vekil de yapabilir.
Kayıttan önce birkaç konuyu netleştirmek faydalı olur:
- oturma izninin süresi — çalışmayı planladığınız dönemi kapsamalı;
- faaliyet alanı — bazı alanlar ayrıca lisans veya izin gerektirir;
- vergi rejimi — faaliyet türüne ve beklenen ciroya göre değişir;
- müşterilerle ödemeler için banka hesabı.
Henüz oturma izni yoksa ne yapılabilir?
Oturma izniniz henüz yoksa pratik bir alternatif, yabancı yatırımlı limited şirkettir (MMC). Kurucu, yabancı bir gerçek kişi ya da yabancı bir şirket olabilir; Devlet Vergi Servisi’nin belge listesinde gerçek kişi kurucudan oturma izni değil, kimlik belgesi istenir. Böyle bir şirketin elektronik kaydı 2 gün sürer. Sermaye şartı karşılandığında Azerbaycan’da şirket yönetmek, daha sonra oturma izni başvurusu için gerekçe olabilir.
— SME: Yabancılar çoğu zaman “şahıs şirketi nasıl açarım” sorusuyla gelir; oysa hedefleri için limited şirket daha elverişlidir: oturma izni olmadan kurulabilir, ikamet konusu ise sonra şirket üzerinden planlanabilir. Biz önce hedefe bakıyoruz — kendi işinizi yapmak, çalışan almak, ailenin taşınması — ve ancak ondan sonra şirket türünü ve adımların sırasını öneriyoruz.
Sıkça sorulan sorular
Azerbaycan’da sadece pasaportla şahıs şirketi açılabilir mi?
Hayır. Yabancılar için belge listesinde Devlet Göç Servisi’nin verdiği geçici veya daimi oturma izni ya da mülteci belgesi yer alıyor.
Kayıt çevrimiçi yapılabilir mi?
Evet, vergi servisinin elektronik portalı üzerinden ASAN İmza, elektronik imza veya SİMA ile. Elektronik kayıt hemen gerçekleşir.
Vergi kaydı ne zaman yapılmalı?
Ticari faaliyete başlamadan önce.
Şahıs şirketi sahibi olmak oturma izni hakkı verir mi?
Kendiliğinden vermez. Ticari faaliyet, Devlet Göç Servisi listesindeki oturma izni gerekçelerinden biridir; bir yıllık ikametten sonra başvuruda vergi idaresinden ciro belgesi istenir. Kararı Devlet Göç Servisi verir.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, bireysel danışmanlığın yerini tutmaz. Şartlar değişebilir — güncel usulü teyit edin ya da SME ile görüşün.
Azerbaycan’da şahıs şirketiyle ya da kendi şirketinizle mi çalışmak istiyorsunuz? Doğru yapıyı seçmeniz ve kaydı tamamlamanız için yanınızda SME.
Konunun tam özeti: Azerbaycan’da Şirket Nasıl Kurulur? Adım Adım Rehber (2026)
Kaynaklar
Ekonomi Bakanlığına bağlı Devlet Vergi Servisi — taxes.gov.az: “Fiziki şəxslərin uçotu” kitapçığı (2025, Vergi Kanunu’nun 33.4. maddesine atıfla); “Gerçek kişinin kaydı” hizmeti (09.10.2024); yabancı yatırımlı limited şirketlerin çevrimiçi kaydı (19.12.2024); ticari tüzel kişilerin kaydı için belge listesi.
Devlet Göç Servisi — migration.gov.az: geçici oturma izni gerekçeleri ve belgeleri (güncelleme 20.01.2023).
Son kontrol: Ekim 2026.
